BRONZ ÇAĞI
BRONZ ÇAĞI
Karaman çevresinde yapılan araştırmalarda, Kalkolitik Çağı takip eden Bronz Çağı yerleşmelerinin sayısında artış gözlenmiştir. Bu durum bölgedeki nüfus artışiyla ilgili olmalıdır.
Bronz Çağı yerleşmelerinin özellikle Karaman’ın kuzey, kuzeydoğu ve kuzeybatı bölgelerinde yer alan ova bölümündeki höyüklerde yoğunlaştığı görülmektedir.
Bu bölgedeki höyüklerden; Kılbasan Yolu kenarındaki Abdullah Höyük, günümüzde Karaman Otogarının olduğu bölgede yer alan Akyokuş Höyük, Mercik Köyü Yakinlarinda yer alan Boz (Güllü) Höyük, Suduragi Kasabasi yakinlarinda yer alan Büyükgonu (Unu) Höyük, Sazliyaka Yolu üzerinde yer alan Çardagin Höyük, Yuvatepe yolu üzerinde yer alan Davda Höyük, Karaman Merkezde yer alan Degirmendere (Gavur) Höyük, Eminler Köyü içerisinde yer alan Eminler Höyük, Güderekgümü mevkiinde yer alan Findikdede Höyük, Kazimkarabekir Ilçesi içerisinde yer alan Asar Höyük, Çoglu Köyünde yer alan Göçügök Höyük, Dinek Köyü yakınlarında yer alan İbrahim Höyük, Yollarbaşi Kasabasi içinde yer alan Ilistra Höyük, Beydili Köyü yakinlarinda yer alan Kibris (Kanaç) Höyük, Karaman Içerisinde yer alan Karaman Höyük, Karaman’ın güney batısında yer alan Güney Batı (Hamza Zındanı) Höyük, Bölükyazı Köyü yakınlarında yer alan Koca Höyük (Miledana Höyük), Küçük Höyük, İslihisar Demiryurt arasında yer alan Keyren (Keperen) Höyük, Sudurağı Kasabası yakınlarında yer alan Küçükgonu Höyük, Demiryurt Köyü yakınlarında yer alan Mandasun Höyük ve Karalgazi Köyü yakınlarında yer alan Sığırcı Höyüğün III. Bin yerleşmeleri olduğu James Mellaart tarafından tespit edilmişti. (J. Mellaart, Early Cultures of the South Anatolian Plateau, Anatolian Studies XIII, 1963, s.199-236)
III. bin yerleşmelerine Semih Güneri tarafindan Akçaşehir Kasabasi içerisinde yer alan Akçaşehir Höyük ve Düz yerleşmesi, İslihisar Köyü’nün batısında yer alan Gavur Höyük, Çoğlu Köyü yakınlarında yer alan Gök Höyük, İslihisar Köyü içerisinde yer alan İslihisar Höyük, Kaşoba Köyü yakınında yer alan Kaşoba Höyük ve Osmaniye Köyü yakınlarında yer alan Sinneli Höyük eklenmiştir. (S. Güneri, Orta Anadolu Höyükleri, Karaman Ereğli Araştırmaları, TAD XXVIII,1989,s97-144)
James Mellaart Sudurağı Kasabası yakınlarında yer alan Büyükgonu Höyük, Karaman Merkezde yer alan Değirmendere Höyük, Yollarbaşı Kasabası içinde yer alan İlistra Höyük, Beydili Köyü yakınlarında yer alan Kanaç (Kıbrıs) Höyük, Kozlubucak Köyü yakınlarında yer alan Kozlubucak Höyük, Demiryurt Köyü içerisinde yer alan Mandasun Höyük, Karadağ ve Kızıldağ’ın II. Bin yerleşmeleri olduğunu bildirmektedir.(J.Mellaart, Second Millenium Pottery From The Konya Plain and Heighbourhood, Belleten XXII,1958, s 87-311)
Semih Güneri tarafından II. Bin yerleşmelerine Aşiran (Ekinözü) Köyü yakınlarında yer alan Kerti (Derbe) Höyük, Eminler Köyü içerisinde yer alan Eminler Höyük, Kazımkarabekir Kasabası içerisinde yer alan Asar Höyük, İslihisar Köyü yakınlarında yer alan Gavur Höyük, İslihisar Höyük, Kaşoba Köyü yakınlarında yer alan Kaşoba Höyük, Bölükyazı Köyü yakınlarında yer alan Miledana Höyük, Süleymanhacı Köyünde yer alan Süleymanhacı Höyük ve Kılbasan yakınlarında yer alan Sıranlı (Sısan) Höyük eklenmiştir. (S. Güneri, age, s 97-144)
Karaman II. Binde; Hititler Devrinde, Hitit metinlerinde, Arzava adındaki, Anadolu’nun güneyinde Pisidia ve Pamphylia bölgelerini kapsadığı sanılan, yarı bağımsız bir devletin sınırları içerisinde yer almaktadır.
Hitit metinlerinde Arzava’dan kent ülke yada Arzava Ülkeleri olarak bahsedilmektedir. Bu yüzden Luvi dili konuşan büyük bir krallik ve ona bagimli küçük devletlerden oluşan bir konfedarasyon olduğu sanılmaktadır (Arzava, Hepalla, Mina, Kuvaliya, Seha Nehri Ülkesi, Appavia, Viluşa, Zipaşla, Hariati dağlık ülkeleri). Hititler M.Ö. XVII. Yüzyıldan başlayarak bölgeyi egemenlikleri altına almaya çalıştılarsa da Arzavalılar sık sık ayaklandı. Bölge Hitit İmparatorluğuna da son veren Deniz Halkları tarafından yerle bir edildi. (M.Ö.1191) (Büyük Larousse, Cilt 2, s.862)
Hitit İmparatorluğu kurulduktan sonra I.Hattuşili (M.Ö.1650-1620) bu gün Hatay Ilindeki Tell Açana (Alalah) üzerine yürümüştür. Bu kentin alinmasi ile daha güneydeki alanlar Hititlere açilmiştir. I. Hattuşili güneydoguya yönelince Anadolu’nun güneybatısında bulunan Arzava Hititlere karşı ayaklanmış, kral o bölgeye yönelmek zorunda kalmış, bu kez güneydoğuda ele geçirdiği topraklarda ayaklanmalar başlamiş ve Hitiler iki ateş arasinda kalmişlardir. Öyleki I. Hattuşili’nin askeri icraatini anlatan belgede: ülkelerin tümü Hititlerden kopmuş, geriye yalnız Hattuşa kalmıştı. Ancak Hitit kralının kisa sürede toparlandigi ve bu ülkeler ve kentleri birer birer ele geçirdigi, Hattuşa’yı ganimetlerle doldurduğu, aldığı kentlerin tanrı heykellerini ülkesine getirdiği anlatılmaktadır. (Dinçol M.A., Anadolu Uygarlıkları Ansiklopedisi, cilt 1, s.29)
Arzava, Hitit Kralı I. Murşili’nin M.Ö. 1590 yılında öldürülmesinin arkasından çıkan kargaşa döneminde bağımsızlığını kazanmış, Hititlerin başarılı krallarından Şuppiluliuma’nin prensligi döneminde bazı mücadelelere sahne olmuştur.
II.Murşili döneminde 14.yüzyilin son çeyreginde Arzava ülkeleriyle kimi zaman antlaşmalar yoluyla, kimi zaman da güç kullanilarak bir denge saglanılmaya çalışılmıştır.
M.Ö. 13.yüzyılın son çeyreğinde Hitit Büyük Kralı IV. Tudhaliya’nın hükümranlık yıllarında, kuzeni Tarhuntaşşa Kralı Kurunta’nın, vasal kral olarak Hititlerin Aşağı Ülkesini yani Tuz Gölü civarında, Konya ve çevresinde geniş bir bölgeyi idare ettiği bilinmektedir. (Eflatun Pınar Broşürü)
Hitit İmparatorluğu ve Arzava yaklaşik M.Ö. 1200 yilinda denizden gelen düşmanlar tarafından yıkılmıştır. Misir Firavunu 3. Ramses’in şu sözleri içinde bulunulan durumu anlatmaktadır:”…. birdenbire devletler yıkılıp dağıldılar. Hiçbir ülke onların silahları karşısında dayanamadı; Hatti, Kizzuwatna, Kargamış, Arzava, Alasiya ….” (Dinçol M.A. age.s.53)
Eğer yazıyı beğendiyseniz ya da ekleyecekleriniz varsa, lütfen yorumunuz yazın veya RSS aboneliği ile yeni yazılardan anında haberdar olun.
Yorumlar
Henüz Yorum Yok.
Yorum Yazın